Laura Luchtman (Kukka)

wetenschap & techniek , textiel , riso-print , Publicatie , muurschildering , internationaal , installatie , glaskunst , Design , Conceptueel , Artistiek onderzoek , Abstract

Lees voor

Wat zien we iedere dag, zonder ons af te vragen wat erachter schuilgaat? Die vraag ontstond tijdens mijn werk in de mode. Daar zag ik dat kleur, materiaal en patroon naast schoonheid ook culturele, ecologische en sociale lagen bevatten. Die drie dimensies zijn de kern van mijn fascinatie. Dit krijgt vorm in werk over onder meer ambacht en erfgoed, bacteriële pigmenten en kleurenblindheid.  

Vanuit onderzoek werk ik op het snijvlak van vormgeving en beeldende kunst, vooral in textiel en grafiek. Ik combineer handmatige en machinale processen en zoek binnen het machinale het handmatige op. Daarin verken ik het samenspel tussen traditie en vernieuwing. Zo creëer ik inhoudelijk gelaagde, abstracte composities waarin patroon, textuur en kleur een harmonie vormen, waarbij het beeld evenzeer verhult als onthult. Daarmee nodig ik uit om anders te zien.

**Chromarama** - Jacquard geweven wandtapijten, 2021. Chromarama bestaat uit vijf wandkleden die vertrekken vanuit een vraag die zelden wordt gesteld: wat betekent het om kleur waar te nemen op een andere manier dan de meerderheid? Het werk richt zich op verschillende vormen van kleurenblindheid, wat 1 op de 12 mannen en 1 op de 200 vrouwen treft, en maakt zichtbaar hoe fundamenteel waarneming kan verschillen tussen mensen. In samenwerking met een peer group van kleurenblinde deelnemers ontstonden composities waarin de beeldtaal voor iedereen herkenbaar blijft, ongeacht hoe het oog van de kijker kleur verwerkt. Zo wordt zichtbaarheid zelf onderwerp van het werk, en wordt een beperking die binnen visuele disciplines vaak over het hoofd wordt gezien, tot uitgangspunt van de compositie gemaakt. Chromarama werd genomineerd voor de Dezeen Awards 2021 (Best Homeware Design) en de Isola Design Awards 2022 (Best Textile Design). Het project werd ontwikkeld in samenwerking met het TextielLab, met steun van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie en Stichting Stokroos.

**Chromarama 2.0** - Borduursel, 2022. Als kleinschaligere tegenhangers van drie wandtapijten uit de Chromarama-serie brengen deze geborduurde werken hetzelfde onderzoek naar waarneming terug naar een intiemere schaal. De glans van het garen voegt een extra laag toe: bij veranderende lichtinval ontstaan optische illusies die de compositie letterlijk laten bewegen voor het oog. Kleur, vorm en textuur zijn zo nauwkeurig op elkaar afgestemd dat elke compositie leesbaar blijft, ongeacht welke vorm van kleurenblindheid de toeschouwer heeft, waarbij elk werk zijn eigen specifieke type kleurenblindheid als uitgangspunt neemt. De werken zijn gemaakt in samenwerking met de kleurenblinde borduurkunstenaar Tegendraads. Met dank aan: Makersloket van Stichting Droom en Daad.

**Chromarama Riso** - Risografie, 2023. Met slechts twee of drie inktkleuren, laagsgewijs over elkaar gedrukt, ontstaan in Chromarama Riso tinten die het eenvoudige palet overstijgen. De reeks vertaalt het onderzoek van de Chromarama-serie naar een nieuw medium: elke print is een kleur- en vormstudie die is afgestemd op een specifiek type kleurenblindheid, zodat de compositie leesbaar blijft ongeacht hoe de kijker kleur waarneemt. Zo zet het werk de beperkte middelen van de risotechniek juist in als precisie-instrument, waarmee onzichtbare verschillen in waarneming zichtbaar worden gemaakt. Chromarama Riso sluit aan bij het bredere doel van de serie: aandacht vragen voor de rol van visuele beperkingen, een aspect dat binnen ontwerp vaak over het hoofd wordt gezien. Het werk ontving de DNA Paris Award 2023 voor Best Graphic Design.

**Blended Fibers** - In eigen beheer uitgegeven kunstpublicatie, 2024 - 2025. Blended Fibers vertrekt vanuit een blik die normaal gesproken voorbehouden is aan archeologie, criminologie en materiaalkunde: die van de vezel zelf, tot op het niveau van dwarsdoorsnede en filament. Wat begon als een verkenning van textiel door een digitale lens, verschoof naar een fascinatie voor deze onzichtbare architectuur, nu vertaald naar een tastbare beeldtaal. Zes soorten vezels worden in kaart gebracht via gelaagde patronen, digitale weergaven en abstracte studies. Het resultaat is een kunstenaarspublicatie in een met de hand genummerde oplage van 70 exemplaren, waarin textielonderzoek samenkomt met een sculpturale benadering van beeldopbouw. Blended Fibers is zowel een reflectie op de materiële eigenschappen van textiel als een uitnodiging om stof niet als oppervlak te zien, maar als structuur, systeem en verhaal. Gerealiseerd dankzij de Bouwen aan Talent regeling van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie, in samenwerking met Sonia Górecka.

**The Manifestation of Shape** - Khiyamiyya (traditioneel Egyptisch appliqué), 2024-2025. Ontstaan tijdens een vierdaagse workshop in het hart van Caïro, op uitnodiging van Megawra, onderzoekt dit werk hoe architectonische patronen zich door de tijd heen laten herinterpreteren. Door lijnen, kleuren, negatieve ruimtes en materialen te verschuiven, wordt zichtbaar waar de oorspronkelijke essentie van een patroon eindigt en iets nieuws begint. Zo bevraagt het werk de grenzen van authenticiteit en de invloed van hedendaagse aanpassingen op het visuele erfgoed van Caïro, en laat het zien hoe een patroon betekenis kan blijven dragen, zelfs wanneer de vorm zelf verandert. Met dank aan: de Ambassade van het Koninkrijk der Nederlanden in Egypte.

**Analog Eco** - Zeefdruk, 2021. Analog Eco vertrekt vanuit een eigenschap die vaak als tekortkoming wordt gezien: natuurlijke kleuren zijn instabiel, ze verschieten en vervagen na verloop van tijd. In plaats van dit te vermijden, omarmt het werk die instabiliteit als uitgangspunt. De inkten zijn gemaakt van wildpluk materialen en bacteriële pigmenten, met natuurlijke bindmiddelen en pH-manipulatie om de kleur te sturen, deels afkomstig van lentebloemen met giftige bestanddelen, een keuze die de aanname bevraagt dat natuurlijk gelijk staat aan onschadelijk of superieur. De negendelige installatie toont dezelfde inkt en techniek in telkens andere composities op textiel en papier, waarbij de kleur geleidelijk verbleekt vanaf de linkerbovenhoek tot bijna volledige afwezigheid rechtsonder. Zo wordt vervaging zelf onderdeel van de compositie, en verandering een zichtbaar, gestuurd element in plaats van een gebrek. De installatie wordt aangevuld met een onderzoeksboek. Gerealiseerd voor het tweejaarlijkse Analog Festival van de Grafische Werkplaats in Den Haag.

**Threads of Allegory** - Yūzen op zijde, 2025. Threads of Allegory is voortgekomen uit een onderzoeksresidentie van een maand in Kyoto, aangegaan voor de Wereldtentoonstelling van 2025 in Osaka, waarin Japanse verf- en borduurtraditie voor noren-vlaggen en kimono's centraal stond. Elf ateliers en fabrieken werden bezocht om weef-, borduur- en verfpraktijken te bestuderen, van eeuwenoud tot hedendaags. Geïnspireerd door merklappen en ceremoniële vlaggen ontstonden grafische studies waarin kleurlagen, was en steken elkaar afwisselen, en waarin textuur, proces en het samenspel van tinten zichtbaar blijven als sporen van de hand die ze maakte. Met dank aan: Knotto, de Europese Unie, de Ambassade van het Koninkrijk der Nederlanden in Japan.

**Soft / Solid** - Mondgeblazen glas, 2023. Soft/Solid ontstond uit een intense samenwerking met een meesterglasblazer tijdens een weekresidentie in Zweden, volledig gewijd aan het doorgronden van het ambacht en de werking van kleur in gesmolten materie. Het werk onderzoekt de onverwachte verwantschap tussen glas en textiel: beide vragen om precisie en overgave tegelijk, en beide tonen kleur pas volledig wanneer licht erdoorheen valt of erop weerkaatst. In het glas verschijnen tinten die tegelijk zacht en massief aandoen, transparant en ondoorzichtig, waardoor de titel een spanning benoemt die in elk stuk voelbaar blijft. Diezelfde spanning tussen zachtheid en massiviteit keert terug in het vloerkleed dat naast het glaswerk te zien is: hierin is de transparantie, lichtval en ondoorzichtigheid van het glas vertaald naar een ander materiaal, alsof het gevoel van het ene medium is overgezet naar het andere.

**Muurschildering** - Muurverf, 2019. Geometrische vlakken en heldere tinten vormen de basis van dit werk, waarin kleur onderzoekend is. Voortbouwend op de kleurstudies van Josef Albers verkent de schildering hoe tinten elkaar beïnvloeden zodra ze naast elkaar worden geplaatst: sommige combinaties botsen, andere versterken elkaar juist, en het oog registreert verschuivingen die er in werkelijkheid niet zijn. Door deze compositie uit te vergroten tot muurformaat wordt de waarnemer onderdeel van de ruimte waarin de kleur zich afspeelt. De muurschildering bevindt zich in mijn atelier in De Wasserij, Rotterdam.

**Living Colour** - Bacterieel pigment op zijde en katoen, 2017. Living Colour laat kleur ontstaan uit leven zelf. In samenwerking met Ilfa Siebenhaar liet ik pigmentproducerende bacteriën rechtstreeks groeien op stof, waardoor de kleur niet werd aangebracht maar door een organisme werd voortgebracht. Het werk bevraagt zo de grens tussen natuur en maakproces: elk patroon is de uitkomst van een levend systeem dat zich niet volledig laat sturen, met verlopen en nuances die noch de maker noch de bacterie vooraf kan voorspellen. Textiel wordt op deze manier een oppervlak waarop biologische tijd zichtbaar wordt. Living Colour werd getoond in tentoonstellingen en pers wereldwijd, en werd besproken tijdens internationale lezingen en TEDxRotterdam. Sinds 2018 maakt het project deel uit van het curriculum Biologie en Medisch Laboratoriumonderzoek aan de Hogeschool Rotterdam, waar studenten bijdragen aan het onderzoek dat in 2016 begon.

Artisanal Intelligence

Datum: 04-06-2026 t/m 21-06-2026

Locatie: Maison Hannon

In samenwerking met: Knotto

De internationaal reizende tentoonstelling Artisanal Intelligence is nu te zien in Maison Hannon tijdens het New European Bauhaus Festival. Kukka's bijdrage ontstond uit een residentie in Japan, waar ze samenwerkte met Tsuyoshi Kato van een traditionele textielstudio in Kyoto. Deze interculturele samenwerking vormt de kern van haar werk in de tentoonstelling.

Artisanal Intelligence

Datum: 09-04-2026 t/m 02-05-2026

Locatie: Art Museum Riga Bourse

In samenwerking met: Knotto

De internationaal reizende tentoonstelling Artisanal Intelligence is nu te zien in de Bosse Hall van het Kunstmuseum Riga Bourse. Kukka's bijdrage ontstond uit een residentie in Japan, waar ze samenwerkte met Tsuyoshi Kato van een traditionele textielstudio in Kyoto. Deze interculturele samenwerking vormt de kern van haar werk in de tentoonstelling.

https://lnmm.gov.lv/en/art-museum-riga-bourse/exhibitions/artisanal-intelligence-583

Deze kunstenaar heeft nog geen toekenningen.