Rosa Vrij

tekenen, strips/cartoons, sociaal-maatschappelijk, publieke ruimte, Publicatie, proces, performance, Lichaam, Experimenteel, cross-over, Artistiek onderzoek

Als beeldend kunstenaar en performancemaker bouw ik universa. Zo’n universum bestaat uit onderling verbonden kunstwerken rondom één langdurig onderzoek. Dit geeft mij de tijd en ruimte om dwarsverbanden te leggen tussen maatschappelijke en filosofische thema’s, en achterliggende denkkaders en waardesystemen te bevragen.

Zo onderzocht ik in house (2017–2023) wat het betekent om ruimte te geven en in te nemen. Via tekeningen, performances, installaties, interventies in mijn huis, workshops bij mensen thuis en een interactieve boekpresentatie verkende ik de relatie tussen het lichaam en architectuur.

Momenteel werk ik aan mijn tweede universum, The chair, the wig and the sheep, een fictieve, surrealistische dystopie. Geïnspireerd door stripboeken vergroot ik de neoliberale logica uit tot een wereld waarin mensen worden gereduceerd tot eendimensionale stripfiguren rondom hun unique selling point. Tot nu toe maakte ik een tableau vivant (levend standbeeld), striptekeningen, een performance, en een interactieve kijkdoos.

Zo’n universum groeit uit tot een gelaagd, levend archief waarin ook mijn persoonlijke proces, beeldtaal én het kunstmedium zelf onderdeel van het onderzoek worden. Tekenen speelt hierin een belangrijke rol als manier van denken, verbeelden en ordenen. Vaak zet ik spelinstructies en ruimtelijke interventies in om het publiek uit te nodigen als actieve deelnemer. Door tijd en ruimte zorgvuldig af te bakenen, creëer ik een gedeeld moment voor introspectie, kritische reflectie en verbeelding – als tegenwicht voor een maatschappij die steeds meer wordt gedreven door efficiëntie en vermarkting.

The chair, the wig and the sheep - the portable universe
The chair, the wig and the sheep - the portable universe - "Als ze de donkere deksel van die kist openslaat, doet het aan haar fantasie ontsproten universum glimlachen, tegelijkertijd confronteert het, zet het aan tot denken, en zit het na een kwartiertje niet uitsluitend in de kist, maar nog meer in het hoofd van de toeschouwer." - Joost Goutziers, De Theaterkrant Volledige recensie: https://www.theaterkrant.nl/recensie/the-chair-the-wig-and-the-sheep-the-portable-universe/rosa-vrij/ _______________________________________________________________________________________________________________________________ Laat je verrassen door een universum vol maatschappijkritisch surrealisme – verpakt in een koffertje. Schuif op aan bij Rosa Vrij, die je persoonlijk gidst door haar groeiende fantasiewereld. Deze ontvouwt zich letterlijk voor je ogen via tekeningen, miniaturen en teksten. Rosa’s koffer is een kijkdoos, pop-upboek, archief en mini-expositie tegelijk: groots in verbeelding, klein in formaat. In dit universum vervullen acrobaten de functie van meubelstuk en lanceren tieners zichzelf als merk tijdens extravagante pruikenceremonies. Politieke poolwedstrijden en rolschaatsende reclameballetten zijn er aan de orde van de dag. Want in dit kapitalistische sprookje wordt optimalisatie verheven tot een choreografische sport en is de mens niets meer dan een radertje in een uit de hand gelopen productieproces.  Rosa Vrij is performancemaker en beeldend kunstenaar. Haar werk beweegt zich tussen performance, tekeningen, installaties en boekvormen. The chair, the wig and the sheep is haar doorlopende universum, dat telkens nieuwe kunstvormen aanneemt. Met The Portable Universe bouwt ze hierop voort en legt ze de doorgeslagen logica van marktwerking, efficiëntie en zelfoptimalisatie bloot. Door deze thema’s te vertalen naar een absurde en poëtische wereld, nodigt ze het publiek uit te reflecteren op hoe wij onszelf en elkaar waarderen in een maatschappij die alles in dienst stelt van economische winst.  Performatieve leeservaring | 2025, gepresenteerd bij Cultura Nova | Materialen: houten koffer met daarin losse striptekeningen in diverse formaten, een concertinaboek met tekeningen, een fictieve krant, miniatuur woonkamer van karton, keramieken sculpturen, een envelop met een fictieve brief | Duur: 20 minuten | producent: Hipsick, coproducent: VIA ZUID
house (boekpresentatie)
house (boekpresentatie) - house is het eindstation van mijn jarenlange artistieke en persoonlijke onderzoek naar ruimte geven en innemen, gebundeld in een publicatie. Het publiek leest en ervaart dit boek in de vorm van een interactieve boekpresentatie. Toen mijn partner Ben Weir en ik in 2018 gingen samenwonen, nodigde ik hem uit om te reflecteren op onze relatie tot ons huis en tot elkaar. Via tekeningen, sculpturen, tekst en performance creëerden we een denkbeeldig huis waarin het lichaam en architectuur samensmolten. Tijdens de boekpresentatie gaat het publiek door dit archief heen, en wordt langzaamaan zelf onderdeel van een reis door architectonische, persoonlijke en emotionele ruimtes. Want hoe verhoud je je eigenlijk tot de ander en tot de ruimte om je heen? _____________________________________________________________________________________________________________________________________ Interactieve boekpresentatie | 2023, gepresenteerd bij TENT, Cultura Nova, Odapark, Museum van Bommel van Dam | Duur: 90 minuten | Regie: Rosa Vrij, artistiek onderzoek: Rosa Vrij en Ben Weir, coproducent: VIA ZUID | Video & foto: Cem Altınöz
The chair, the wig and the sheep #1 (work in progress)
The chair, the wig and the sheep #1 (work in progress) - Tijdens deze residentie maakte intuïtief scènes met rekwisieten en kostuums die ik ter plekke vond, afgewisseld door te tekenen. Zonder voorbedacht plan ontstond er een cross-over tussen een graphic novel, voorstelling en installatie, alsof je een stripboek binnenwandelde. Een wereld vol hippe okselhaarkapsels, reusachtige pooltafels, een Butlerrevolutie en rijke mensen die worden omgetoverd tot meubelstukken. Dit vormde het begin van mijn nieuwe universum: The chair, the wig and the sheep. ____________________________________________________________________________________________________________________________________ Levend stripboek | 2022, gepresenteerd tijdens Fashionclash | stiften op canvas, metalen frames, rekwisieten en kostuums uit archief, 6 performers | Duur: 2 minuten | Concept, regie, scenografie: Rosa Vrij | Performers: Lieke van der Vegt, Jeroen Bik, Marleen Hendrickx, Bo Oudendijk, Luca Neumann en Steff Geelen | Tekst: Steff Geelen | Productieassistentie en stijling: Julia Aumann | ontwikkeld tijdens residentie Talentlab (Toneelgroep Maastricht x VIA ZUID) | Video: Tibor Dieters, foto: Laura Knipsael
The chair, the wig and the sheep (work in progress)
The chair, the wig and the sheep (work in progress) - Tijdens deze residentie maakte intuïtief scènes met rekwisieten en kostuums die ik ter plekke vond, afgewisseld door te tekenen. Zonder voorbedacht plan ontstond er een cross-over tussen een graphic novel, voorstelling en installatie, alsof je een stripboek binnenwandelde. Een wereld vol hippe okselhaarkapsels, reusachtige pooltafels, een Butlerrevolutie en rijke mensen die worden omgetoverd tot meubelstukken. Dit vormde het begin van mijn nieuwe universum: The chair, the wig and the sheep. ____________________________________________________________________________________________________________________________________ Schetsen | 2022, gepresenteerd tijdens Fashionclash | fineliner en stiften op grijs papier | ontwikkeld tijdens residentie Talentlab (Toneelgroep Maastricht x VIA ZUID)
house (boek)
house (boek) - Deze publicatie ontvouwt zich als een puzzel, bestaande uit vijf afzonderlijke boekdelen - documentatie van artistiek onderzoek, Messengerdialogen, een brief, een essay en tekeningen - die elegant bij elkaar worden gehouden in een metalen frame. Het boek kan aan de muur worden opgehangen als een literair schilderij. Het unieke ontwerp nodigt lezers uit om een niet-lineaire reis te maken, waarbij ze navigeren door teksten, tekeningen, foto's en chatberichten die een steeds veranderend verhaal vormen. 'house' is de conclusie van jarenlang artistiek en persoonlijk onderzoek naar het geven en nemen van ruimte, gebundeld in een publicatie. Rosa Vrij duikt samen met haar partner Ben Weir in de intieme ruimte die zij delen. Wat begon als een reflectie op hun relatie en huis in 2018 ontwikkelde zich tot een boeiende verkenning van het kruispunt tussen het lichaam en architectuur, de 'ik' en de ander. _____________________________________________________________________________________________________________________________________ Publicatie | 2022, geëxposeerd bij TENT, Cultura Nova, Odapark, Museum van Bommel van Dam | inkt op papier, steenpapier, metalen clips, draad, lijm | 250x300x30mm | ontwerp: Rosa Vrij, editor: Rosa Vrij, artistiek onderzoek: Rosa Vrij en Ben Weir | producent: TimeWindow, coproducent: VIA ZUID, met dank aan Toneelacademie Maastricht
The soles of my feet merge
The soles of my feet merge - Tijdens de groepsexpositie Speaking Soil onderzocht ik hoe meditatie- en bewegingsoefeningen mijn verbinding met de grond onder mij konden verdiepen. Gedurende drie dagen reageerde ik op de architectuur van de expositieruimte door een vloertekening te maken met houtskool en krijt. Deze intuïtieve en langzame benadering vormde een tegengewicht tegen de vluchtigheid en efficiëntie die zo vaak van ons wordt gevraagd in onze kapitalistische maatschappij. Zonder vooropgezet plan liet ik de tekening langzaam ontstaan, en zo werd een visueel verslag vastgelegd van de uitwisseling tussen de ruimte en de bezoekers. De performance nodigde het publiek uit om te vertragen, stil te staan en zich bewust te worden van de grond die ons draagt. _____________________________________________________________________________________________________________________________________ Live tekening | 2024, Getoond tijdens de groepsexpositie Speaking Soil | Gecureerd door Sammlung Philara | Geïnitieerd door BORDERLAND RESIDENCIES | houtskool en krijt op beton | Duur: drie dagen
Picture a vacuum
Picture a vacuum - Als onderdeel van de tentoonstelling Schoonheid, een retrospectief van architectuurfotograaf Machteld Schoep, werd ik door museum van Bommel van Dam gevraagd om op haar werk te reageren. Ik onderzocht de vraag: kan een ruimte herinneringen huizen? ​ In Schoep's foto's zag ik objecten waarvan de menselijke spoor sterk zichtbaar was, in settingen waar de mens zelf afwezig was. In deze objecten zag ik een vreemde mix van absurdisme, willekeur en specificiteit. Sommige zorgvuldig gekozen ter decoratie, en andere spullen toevallig aanwezig of zelfs ondefinieerbaar in functie. Figurerend op de achtergrond van onze dagelijkse levens, voelde het alsof er verhalen schuilen in deze spullen. ​Ik sneed een selectie van objecten uit de foto's en schreef een contemplatieve monoloog over een persoon met een rigide routine, die langzaam één wordt met de objecten om haar heen. Deze ingesproken tekst, in combinatie met de beelden, resulteerde in een ritmisch videogedicht die reflecteert op ruimte als een verlengstuk van onszelf, waarin herinneringen worden opgeslagen en vergeten. De video werd getoond in een decor van tweedehands meubels, dat de interieurstijl uit Schoep’s foto's weerspiegelde. De video werd getoond in een decor van tweedehands meubels, dat de interieurstijl uit Schoep’s foto's weerspiegelde. De lade van het tv-meubel was gevuld met stickers met de spullen die op de achtergrond van Schoep's foto's figureerde. Het publiek werd uitgenodigd om deze mee naar huis te nemen, waardoor sporen van deze objecten in nieuwe ruimtes werden verspreid. _____________________________________________________________________________________________________________________________________ Videogedicht | In opdracht van en geëxposeerd bij museum van Bommel van Dam | Geschreven, geregisseerd en bewerkt door: Rosa Vrij | Stemactrice: Princess Isatu Hassan Bangura | Audio opgenomen door: Edis van der Pajazetovic (Banka-studio's) | Gecureerd door: Sjors Bindels | Met citaten van: Kae Tempest, Georges Perec, Martin Buber, Italo Calvino | Speciale dank aan: Ben Weir | Alle beelden in de video zijn geknipt uit de foto's van Machteld Schoep
HUIS III
HUIS III - Wat maakt je huis je thuis? HUIS III nodigde het publiek uit om dit tijdens een privéworkshop te onderzoeken. Een oefening in mindfulness, creatieve uitlaatklep en ode aan de speelsheid in één. Na een serie werken waarin mijn onderzoek naar mijn eigen huis centraal stond, besloot ik het stokje over te dragen aan mijn publiek. Met mijn koffertje vol materialen reisde ik van huis tot huis door heel Limburg. Tijdens intieme huisbezoeken ontmoette ik bewoners van krakende huizen die al generaties in de familie zijn, tijdelijke, steriele verzorgingstehuizen, huizen waar de dozen nooit zijn uitgepakt, huizen waarvan afscheid werd genomen. ______________________________________________________________________________________________________________________________________ Reizende workshop bij mensen thuis | 2023, resultaten geëxposeerd bij B32 | Coaching: Felicitas Lenz | Ontwerp en uitvoering koffer: Tjeerd Vrij en Rosa Vrij | Producent: Odapark | Coproducent: VIA ZUID | Ondersteund door Cultuurfonds en GAVE Fund | Met dank aan B32 Artspace en alle deelnemers
Daily Drawings (work in progress)
Daily Drawings (work in progress) - In 2023 kocht ik een bullet journal om mijn leven te organiseren. Naast de functie als agenda en dagboek, besloot ik het te gebruiken om tekenen te integreren in mijn dagelijks leven. Om kwantiteit boven kwaliteit te stellen, proces boven resultaat. Om fouten te omarmen. Sindsdien teken ik bijna elke dag.​ Ik teken wat ik om me heen zie en soms leiden mijn observaties tot fantasieën. Soms zijn de tekeningen individuele scènes op één pagina, soms vertellen ze samen een verhaal. De enige regels zijn dat ze binnen een kader worden getekend. En getekend zonder eerst met potlood te schetsen. Gewoon met pen direct op papier. Soms improviseer ik met elementen uit mijn omgeving om nieuwe composities te maken en mijn verbeelding de vrije loop te laten.
The tip of my head itches (2022)
The tip of my head itches - Tijdens een residentie bij Destination Unknown onderzocht ik hoe ik de sfeer van de Heilig Hartkerk (Venlo) kon vangen door in het hier en nu te tekenen. Ik zette deze zoektocht voort tijdens de openbare tentoonstelling, door - zonder voorbedacht plan - een live tekening te maken in houtskool en wit krijt op een platform waar voorheen de kerkbanken op stonden. Hiermee nodigde ik het publiek uit om getuige en sparringpartner te worden van mijn proces. ____________________________________________________________________________________________________________________________________ Live tekening | 2022, getoond bij Destination Unknown | houtskool en krijt op hout | video & foto: Hester van Tongerloo
Collective Container - Collective Container werd gemaakt voor het Zeecontainerprogramma van het Over het IJ Festival, in lijn met mijn onderzoek naar het lichaam in relatie tot ruimte. Onder begeleiding van performer Ylva Rietman haalde een publiek van negen mensen het frame uit de zeecontainer. Deze lege ruimte droegen ze samen over het festivalterrein om het vervolgens te demonteren tot een ruimtelijke tekening. Het publiek werd in deze ‘tekening’ geplaatst, zodat er een nieuwe verhouding tot de ruimte om hen heen en tot elkaar ontstond. In dit proces werd het publiek performer, en de toevallige voorbijganger publiek. Een nieuw publiek van negen mensen stond vervolgens klaar om de taak van het eerste publiek over te nemen, maar dan in omgekeerde volgorde. _____________________________________________________________________________________________________________________________________ Interactieve performance | 2021, getoond bij Over het IJ Festival | Berken multiplex, wielen, grendels, verf, krijt | Duur: 20 minuten | Concept & regie: Rosa Vrij | Scenografie: Ben Weir | Performer: Ylva Rietman | Producent: Over het IJ Festival | Met dank aan de Master Theater (Toneelacademie Maastricht) | Video: Thomas Caarls, foto: Tomas Mutsaers

The chair, the wig and the sheep - the portable universe

Datum:
Locatie: Cultura Nova
In samenwerking met: Hipsick, VIA ZUID
https://www.culturanova.nl/programma/rosa-vrij/rosa-vrij?fp=https%3A%2F%2Fwww.culturanova.nl%2F

The chair, the wig and the sheep - a universe under construction

Datum:
Locatie: TimeWindow
In samenwerking met: Hipsick, VIA ZUID, TimeWindow

The chair, the wig and the sheep

Datum:
Locatie: Podium Islemunda
In samenwerking met: VIA ZUID, IMPACT

Group show Speaking Soil

Datum:
Locatie: Sammlung Philara
In samenwerking met: Borderland Residencies, Sammlung Philara

The ground beneath our feet is more than just the surface on which we stand. The scholarship holders of the Borderland Residencies 2023-24 got to the bottom of its complex meaning during their field trips in the border region between Germany, the Netherlands and Belgium. Moments of collective artistic research gave rise to work impulses, the results of which they will present in the exhibition SPEAKING SOIL.

Schoonheid

Datum:
Locatie: museum van Bommel van Dam
In samenwerking met: museum van Bommel van Dam, Borderland Residencies

Voor het eerst sinds de heropening van museum van Bommel van Dam presenteert het museum een omvangrijke tentoonstelling in het gratis toegankelijke deel. Schoonheid is de eerste museale solopresentatie van het werk van de in Venlo geboren fotograaf Machteld Schoep (1962 – 2019). De expositie toont meer dan 75 foto's uit het oeuvre van een fotograaf met een bijzonder gevoel voor humor en oog voor de schoonheid van het alledaagse.

https://www.vanbommelvandam.nl/tentoonstellingen/schoonheid/

house-toolkit

Datum:
Locatie: B32
In samenwerking met: VIA ZUID

HUIS III

Datum:
Locatie: Bij mensen thuis in Limburg
In samenwerking met: VIA ZUID

Talentlab

Datum:
Locatie: Toneelgroep Maastricht
In samenwerking met: Toneelgroep Maastricht, VIA ZUID

Destination Unknown

Datum:

Op 1 juli begin ik mijn residentie bij Destination Unknown.

Residentie FLACC

Datum:

In het kader van The Known Artist deed ik een korte residentie bij FLACC.

The Known Artist

Datum:
In samenwerking met: Huis voor de Kunsten Limburg, FLACC, Odapark, Destination Unknown, Van Bommel van Dam, Greylights Projects, Consulaat Generaal Düsseldorf en B32

The Known Artist is een talentontwikkelingstraject en een uniek samenwerkingsverband in Limburg voor jonge beeldend kunstenaars. Samen met vier anderen werd ik geselecteerd om mee te doen. We deden werkbezoeken bij de partners en kregen artistieke begeleiding. Dit traject wordt afgerond met een expositie bij Odapark, die 26 juni opent.

https://hklimburg.nl/theknownartist

By R.C. Vrij

Datum:

Published essay. By using quotations as a tool, Rosa Vrij explores tradition and originality in art and writing, both in form and content. This essay was written during the Master in Theatre at the Institute of Performative Arts in Maastricht, The Netherlands.

https://texturmag.com/blick-essay-by-rosa-vrij/

Deze kunstenaar heeft nog geen toekenningen.